งานวิจัย : กลยุทธ์การจัดการสมัยใหม่ของกิจการเพื่อสังคม

กลยุทธ์การจัดการสมัยใหม่ของกิจการเพื่อสังคม

กรณีศึกษา ศูนย์ศึกษาและพัฒนาเกษตรอินทรีย์เรนโบว์ฟาร์ม จังหวัดเชียงใหม่

ผู้วิจัย : นายอานนท์  ไชยซาววงค์

บทคัดย่อ

         การวิจัยนี้เป็นการศึกษาทฤษฏีฐานราก โดยใช้วิธีวิทยาการวิจัยเชิงคุณภาพ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาบริบทของกิจการเพื่อสังคมและสภาพแวดล้อมทางธุรกิจ 2) ศึกษากลยุทธ์การจัดการสมัยใหม่ของกิจการเพื่อสังคม 3) นำเสนอข้อสรุปเชิงทฤษฏีเกี่ยวกับกลยุทธ์การจัดการสมัยใหม่ของศูนย์ศึกษาและพัฒนาเกษตรอินทรีย์เรนโบว์ฟาร์ม จังหวัดเชียงใหม่ เนื่องจากงานวิจัยนี้เป็นกรณีศึกษา จึงกำหนดกลุ่มตัวอย่างเชิงทฤษฏีด้วยคุณสมบัติ คือ ผู้บริหารที่เป็นผู้ประกอบการ มีองค์ความรู้ ความเชี่ยวชาญและมีประสบการณ์ในการทำงานด้านเกษตรอินทรีย์ โดยเฉพาะข้าวอินทรีย์ทั้งในเชิงทฤษฏีและเชิงปฏิบัติการ เนื่องจากเป็นบุคคลสำคัญที่มีหน้าที่ในการวางแผนกำหนดกลยุทธ์ขององค์กร ใช้การสุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง เก็บรวบรวมข้อมูลจากการสัมภาษณ์เชิงลึก การสังเกตการณ์ การศึกษาจากเอกสารและการจดบันทึก

การศึกษาวิจัยพบว่า จากการวิเคราะห์บริบทของกิจการเพื่อสังคมและสภาพแวดล้อมทางธุรกิจ ทำให้ทราบกลยุทธ์การจัดการสมัยใหม่ของกิจการเพื่อสังคมที่ทำให้ศูนย์ศึกษาและพัฒนาเกษตรอินทรีย์เรนโบว์ฟาร์ม จังหวัดเชียงใหม่ ประสบความสำเร็จในการดำเนินงาน คือ“กลยุทธ์การพัฒนากิจการเพื่อสังคมอย่างยั่งยืน” เป็นกลยุทธ์ที่เน้นการพัฒนาอย่างบูรณาการทั้ง 3 มิติ หรือ Triple Bottom Line ได้แก่ ปัจจัยทางด้านเศรษฐกิจ (Profit) ปัจจัยทางด้านสังคม (People) และปัจจัยทางด้านสิ่งแวดล้อม (Planet) ซึ่งถูกหลอมรวมอยู่ในกลยุทธ์หลักทั้ง 2 ระดับ อย่างสอดคล้องและสมดุล โดยแต่ละกลยุทธ์ยังประกอบไปด้วยกลยุทธ์ย่อยอีกหลายรูปแบบที่เหมาะสมกับการดำเนินกิจการ ตามการวิเคราะห์กระบวนการจัดการเชิงกลยุทธ์สมัยใหม่ ซึ่งระดับที่ 1 คือ กลยุทธ์ระดับองค์กร กิจการได้ใช้กลยุทธ์การขยายตัวแบบกระจุกตัว โดยเน้นไปที่การพัฒนาตลาด ส่วนระดับที่ 2 คือ กลยุทธ์ระดับปฏิบัติการ ใช้กลยุทธ์การจัดการห่วงโซ่อุปทานอย่างยั่งยืน 1) ในส่วนของต้นทาง เน้นการเสริมสร้างความเข้มแข็งของกลุ่มเกษตรกร การแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมและการสร้างเครือข่ายกับชุมชนอื่นๆ 2) กลางทาง เน้นกระบวนการเพิ่มคุณค่าผลิตภัณฑ์ด้วยการแปรรูป การใช้ประโยชน์จากผลพลอยได้จากการผลิตและการพัฒนานวัตกรรมทางสังคม 3) ในส่วนปลายทาง เน้นการสร้างคุณค่าที่ส่งมอบให้กับลูกค้าและตัวแทนจำหน่ายสินค้า การนำกลยุทธ์ไปปฏิบัติ กิจการควรมีการจัดทำแผนปฏิบัติการและการดำเนินงานตามแผนที่วางไว้ ส่วนการควบคุมและประเมินผลกลยุทธ์ ควรตรวจสอบการดำเนินงานตามประเด็นของการจัดการโซ่คุณค่าให้ครบถ้วนทั้ง 3 มิติ ซึ่งทั้งหมดนี้ถือได้ว่าเป็นข้อสรุปเชิงทฤษฏีเพื่อให้เกิดการพัฒนาอย่างยั่งยืนตามกลยุทธ์ของกิจการ ข้อค้นพบของงานวิจัยนี้พบว่า การเป็นผู้ประกอบการเพื่อสังคมอาจมีข้อจำกัดในเรื่องของทรัพยากรทางการจัดการ ดังนั้นควรมุ่งเน้นการทำเพื่อสังคมในประเด็นเฉพาะทางและการทำกิจกรรมเพื่อสังคมที่เน้นให้ผู้บริโภคและเกษตรกรรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของกิจการหรือมีส่วนผลักดันให้เกิดความสำเร็จอย่างเกื้อกูลทัั้งในมิติของการกระตุ้นเศรษฐกิจ การแก้ไขปัญหาสังคมและการลดผลกระทบทางสิ่งแวดล้อม

 คำสำคัญ: กลยุทธ์การจัดการ, การจัดการสมัยใหม่, กิจการเพื่อสังคม, เกษตรอินทรีย์, เรนโบว์ฟาร์ม

#การพัฒนาอย่างยั่งยืน  #ธุรกิจเพื่อสังคม  #กิจการเพื่อสังคม

#เครื่องมือการจัดการ #การจัดการสมัยใหม่